روشن است كه اين سخنان دو قضيه است نه يكى ، زيرا گفتار نخستين ( جزئى از ماده پروتون است و به گرد خود مىچرخد ) به برهان طبيعى و تجربهء علمى متكى است و گفتار دومى ( حركت دورى وضعى در خارج داريم ) به گفتار نخستين مستند است نه به برهان و تجربه مستقيماً . و از همين جا روشن مىشود كه چنان كه همهء علوم در استوارى كاوشهاى خود متوقف و نيازمند به فلسفه مىباشند ، فلسفه نيز در پاره‌اى از مسائل متوقف به برخى از مسائل علوم مىباشد كه از نتايج آنها استفاده كرده و مسأله انتزاع نمايد 1 .